کتاب مقدمه‌ای بر اصول مخابرات نوشته‌ی فرهاد مظلومی و فرهاد حنفیان، مباحثی چون سیگنال و سیستم، فرستنده و گیرنده و مخابرات دیجیتال را مورد بحث و بررسی قرار می‌دهد.

دانش مخابرات از حوزه‌های مختلف و گسترده‌ای تشکیل می‌شود. گستردگی مخابرات به حدی است که پرداختن کامل به تمام حوزه‌های آن در عمل در یک کتاب امکان پذیر به نظر نمی‌رسد. اما، گاهی اطلاع کلی از جنبه‌های مختلف مهم مخابرات، بدون پرداختن عمیق به جزئیات هر حوزه، برای بعضی از خوانندگانی که حوزه‌ی کاری متفاوتی از مخابرات دارند می‌تواند بسیار مفید باشد. بنابراین، مطالعه این کتاب برای دانشجویان کارشناسی رشته‌های غیر برق (نظیر رشته‌ی کارشناسی مراقبت پرواز) و یا دانشجویان کاردانی رشته‌های مرتبط با برق (نظیر کاردانی مخابرات، کاردانی مخابرات هواپیمایی و کاردانی الکترونیک هواپیمایی) مفید است.

کتاب مقدمه‌ای بر اصول مخابرات با توجه به سرفصل دروس مصوب وزارت علوم، تحقیقات و فن‌آوری برای دروس سه واحدی اصول مخابرات و یا اصول فرستنده و گیرنده تهیه شده است. پیش نیاز این درس، یکی از دروس الکترونیک عمومی (برای رشته‌های غیر مرتبط با برق) و یا الکترونیک یک (برای رشته‌های مرتبط با برق) می‌باشد. لازم به ذکر است به جهت کاربردی بودن بیشتر این کتاب برای دانشجویان رشته‌های مرتبط با صنعت هواپیمایی، سعی شده است تا حد امکان از مثال‌های مرتبط با این صنعت استفاده شود.

ساختار کتاب به طور خلاصه بدین صورت است که ابتدا در فصل اول، مقدمه‌ای در مورد سیستم‌های مخابراتی و تعاریف اولیه‌ی مخابرات ارائه می‌شود. سپس در فصل دوم، به اختصار به سیگنال و سیستم و خواص آن‌ها پرداخته می‌شود. فصل سوم نیز به نمایش سیگنال در حوزه‌ی فرکانس و تبدیل فوریه می‌پردازد. تعریف مدولاسیون و انواع آن برای سیگنال‌های پیوسته در فصل چهارم ارائه می‌شود. فصل پنجم نیز کانال انتقال و مسائل مرتبط با آن نظیر آنتن و انتشار امواج را شرح می‌دهد. فصل ششم نیز فرستنده و گیرنده و مشخصات اجزای آن را معرفی می‌کند. در انتها نیز مخابرات دیجیتال و مباحث مرتبط با آن در فصل هفتم ارائه می‌شود. لازم به ذکر است مباحث مطرح در فصول دوم و سوم به اختصار و تا حد لزوم ارائه می‌شود.

در بخشی از کتاب مقدمه‌ای بر اصول مخابرات می‌خوانیم:

آنتن، ساختاری است که در محدوده‌ی فرکانسی مورد نظر، امواج الکترومغناطیسی را در جهات مشخصی متشعشع می‌سازد و یا از جهات مشخصی دریافت می‌نماید. آنتن می‌تواند در هر دو حالت فرستندگی و گیرندگی استفاده شود. آنتن در حالت فرستندگی، سیگنال الکتریکی را به امواج الکترومغناطیسی تبدیل می‌کند و در حالت گیرندگی، امواج الکترومغناطیسی را به سیگنال الکتریکی تبدیل می‌نماید. در واقع، آنتن یک سیستم هم پاسخ است؛ به این معنا که آنتن در همان جهاتی که در حالت فرستندگی خوب تشعشع می‌کند از همان جهات در حالت گیرندگی خوب دریافت می‌کند. با توجه به این موضوع و سهولت توجیه مسائل آنتن در حالت فرستندگی، معمولا آنتن را در حالت فرستندگی تحلیل می‌کنند و نتایج آن را به حالت گیرندگی تعمیم می‌دهند.

میدان‌های الکترومغناطیسی اطراف یک آنتن با توجه به فاصله از آنتن رفتار متفاوتی دارد. میدان‌های الکترومغناطیسی در نزدیکی آنتن فرم مشخصی ندارند و موسوم به میدان نزدیک 60 آنتن هستند. در این ناحیه، میدان‌های الکترومغناطیسی علاوه بر تشعشع، انرژی الکتریکی و مغناطیسی را نیز در خود ذخیره می‌کنند. میدان‌های الکترومغناطیسی در فاصله‌ای دور از آنتن فقط حالت تشعشع و TEM دارند و موسوم به میدان دور 61 آنتن هستند. در این حالت، بردارهای میدان‌های الکتریکی و مغناطیسی مماس به کره‌ای به مرکزیت آنتن و عمود بر هم هستند. انتشار موج هم در جهت شعاع کره است.

فهرست مطالب
فصل 1: مقدمه‌ای بر سیستم‌های مخابراتی
فصل 2: سیگنال و سیستم
فصل 3: سیگنال در حوزه‌ی فرکانس
فصل 4: مدولاسیون
فصل 5: کانال انتقال
فصل 6: فرستنده و گیرنده
فصل 7: مخابرات دیجیتال
پیوست 1
پیوست 2
پیوست 3
پیوست 4
واژه‌نامه