واضح است که یادگیری و مطالعه‌ی هدف‌مند نیز مثل بسیاری از فعّالیّت‌ها و امور جاری نیازمند فراگیری و مهارت لازم است هم‌چنانکه برای بهتر زیستن نیازمند به کسب مهارت‌های زندگی اعم از تصمیم‌گیری، حلّ مسأله، خلّاقیّت، کنترل خشم و ... هستیم. برای بهتر و مؤثّرتر آموختن نیز باید خود را به علوم و فنون مربوطه مجهّز کنیم، چرا که بهترین ساعات، روزها و سال‌های زندگی به‌صورت رسمی و غیررسمی درگیر آموزشگاه و آموختن هستیم.

تقریباً هر دانش‌آموزی مایل است که عادات و مهارت‌های خود را برای رسیدن به موفّقیّت تحصیلی بهبود بخشد. تحقیقات مکرّر پژوهش‌گران بیان‌گر این واقعیّت است که فقدان مهارت‌های تحصیلی فشارها و مشکلات زیادی را برای افراد ایجاد نموده لیکن، تنها معدودی از آنان، اقدام به فراگیری مهارت‌های تحصیلی می‌نمایند.

متأسّفانه بسیاری از دانش‌آموزان انجام تمرین و فنون مطالعه و یادگیری را کار سخت می‌دانند. امّا باید بدانند که هیچ راه آسانی برای موفّقیّت وجود ندارد. لیکن، آن‌ها که این روش‌ها را به‌کار می‌گیرند معمولاً پاداش می‌گیرند، زیرا با کوشش کم‌تر مطلب بیش‌تری یاد می‌گیرند، از مطالعات خود لذّت می‌برند و نمرات بالاتری کسب می‌کنند.

امّا آن‌چه در این کتاب ملاحظه می‌فرمایید دارای چند ویژگی مشخّص است:

1ـ ده مهارت اساسی تحصیلی که معمولاً در آثار نویسندگان پراکندگی داشت، در قالب یک مجموعه تدوین گردیده است.

2ـ سعی شده است به زبان ساده و قابل فهم برای دانش‌آموزان و دانشجویان بیان شود.

3ـ اگر چه هر مهارت به تنهایی مطالب بسیار زیادی را در بردارد. امّا تنها به بیان نکات اساسی و کلیدی مهم اشاره شده و چنان‌چه دانش‌آموزانی علاقه‌مند به کسب اطّلاعات بیش‌تر درخصوص هر مهارت باشند باید به منابع تفصیلی مراجعه نمایند.

4ـ تجربه بیش از دو دهه فعّالیّت در واحدهای آموزشی مؤلّف مؤیّد این واقعیّت است که مطالب انتخاب شده در این مجموعه می‌تواند بسیاری از نیازهای دانش‌آموزان و حتّی دانشجویان را پاسخگو باشد.

فهرست مطالب
مقدّمه
مهارت اوّل : مهارت برنامه ریزی
برنامه‌ریزی یعنی چه؟
اثرات و فواید یک برنامه‌ریزی مطلوب
اصول برنامه‌ریزی
عوامل موفّقیّت در برنامه
چگونه برنامه‌ریزی کنیم؟
عوامل تهدیدکننده‌ی برنامه‌ریزی
ویژگی‌های یک برنامه‌ی مطلوب هفتگی
مهارت دوم : مهارت مدیریت زمان
تعریف مدیریت زمان
مراحل مدیریت زمان
1ـ تعیین هدف
2ـ تهیّه‌ی فهرست فعّالیّت‌ها
3ـ اولویت بندی فعّالیّتها
مهمترین عوامل اتلاف وقت (وقت کش‌ها)
چگونه میتوانیم از وقتمان بهتر استفاده کنیم
چند توصیه برای موفّقیّت در مدیریت زمان
مهارت سوم : مهارت تمرکز حواس
تعریف تمرکز حواس
اهمّیّت تمرکز حواس
منشأ حواس پرتی
عوامل مؤثّر در تمرکز حواس
تکنیک هایی برای افزایش تمرکز و دقّت
1) تکنیک حواست را جمع کن (الآن اینجا باش)
2) تکنیک روش عنکبوتی
3) تکنیک فرصتی برای افکار مزاحم
4) تکنیک ثبت عوامل حواس پرتی
مهارت چهارم: مهارت تقویت حافظه
تعریف حافظه
انواع حافظه
نکاتی درباره‌ی حافظه
فراموشی و علل آن
تکنیک های تقویت حافظه
1ـ استفاده از یادیارها (یاد آورنده‌ها)
2ـ استفاده از تصویرسازی ذهنی
3ـ استفاده از تداعی( مرتبط‌سازی)
4ـ استفاده از واسطه‌ها
5ـ سازمان دادن اطّلاعات
6ـ تکنیک عدد / قافیه
7- تکنیک عدد/ شکل
چند توصیه‌ی مهم برای تقویت حافظه
مهارت پنچم : مهارت مطالعه‌ی صحیح
اصول مطالعه و فراگیری بهتر
1ـ اصول قبل از شروع مطالعه
2ـ اصول هنگام مطالعه
3ـ اصول بعد از مطالعه
روش صحیح مطالعه
نکاتی درباره‌ی زمان و مکان مطالعه
نحوه‌ی خواندن دروس
نحوه‌ی آموختن ریاضیات
نحوه‌ی خواندن فیزیک
نحوه‌ی خواندن زیستشناسی
نحوه‌ی خواندن زبان‌های خارجی
نحوه‌ی خواندن تاریخ
نحوه‌ی خواندن جغرافی
نحوه‌ی خواندن ادبیات فارسی
نحوه‌ی خواندن درس عربی
مهارت ششم : مهارت یادداشت‌برداری
نکاتی در باره‌ی یادداشت برداری
فنون یادداشت‌برداری
مهارت هفتم : مهارت خلاصه‌نویسی
منابع خلاصه‌نویسی
ویژگی‌های یک خلاصه‌ی خوب
خلاصه برداری پیشرفته
مهارت هشتم : مهارت تند‌خوانی
تعریف تند خوانی
اهمّیّت تند خوانی
موانع تندخوانی
محاسبه‌ی سرعت مطالعه
نکاتی درباره‌ی تند خوانی
فنون تندخوانی
مهارت نهم : مهارت تست‌زنی
تست چیست؟
درصد گیری (نمره‌ی خام)
قانون احتمال و تست‌زنی
تمرین تست‌زنی با دو خودکار
فنون تست زنی
نکات قابل توجّه در تست‌زنی
مهارت دهم : مهارت کنترل اضطراب امتحان
تعریف اضطراب
نکاتی درباره‌ی اضطراب امتحان
عوامل مؤثّر در ایجاد اضطراب امتحان
عوامل مؤثّر در شکل گیری اضطراب امتحان
روش های پیش‌گیری اضطراب امتحان
تکنیکها و روش‌های کاهش اضطراب امتحان