لیلا اصلانی
 
امسال گرمای زودرس هوا غافلگیرمان کرده است.پیش از این تصور می شد که روزه داری در ماه فرودین با عطش کمتری همراه باشد اما این روزها خیلی ها مثل روزهای گرم و کش دار تابستان به دنبال راهکارهایی برای دور زدن تشنگی هستند. در آداب غذا خوردن در ماه مبارک رمضان و طب ایرانی راهکارهایی برای کاهش عطش آمده است.

ایرنا : رفع عطش از چالش‌های همیشگی روزه داران بوده و هست. هر چه باشد دو سوم از بدن انسان را آب تشکیل می‌دهد و در روزهای گرم و طولانی روزه داری باید برنامه مناسبی برای تامین این نیاز حیاتی بدن داشته باشید. در مطلب پیش رو توصیه هایی از آداب آب نوشیدن در ماه مبارک رمضان و راهکارهایی برای رفع عطش از منابع طب ایرانی را برای تان آورده ایم.

*** با آب سرد در افطار خداحافظی کنید

نوشیدن آب سرد در وعده افطار باعث انقباض دستگاه گوارش و درد معده می شود. همچنین زیاد خوردن آب، اشتهای شما را کور می کند و دیگر جایی برای خوردن غذا ندارید. بنابراین بدنتان با کمبود انرژی مواجه می شود. هنگام افطار بهتر است از شیر ولرم همراه با مواد دارای قند طبیعی مانند خرما، عسل یا انگور شیرین استفاده کنید تا هم آب بدنتان تامین شود و هم قند خونتان بالا و پایین نرود. نوشیدن چای کمرنگ هم گزینه بدی نیست اما دقت کنید که فقط مجاز به نوشیدن چای کمرنگ هستید. چون چای پررنگ به شدت مدر است و باعث می شود مقدار بیشتری از آب بدن دفع شود.

*** ۸ لیوان آب از افطار تا سحر

در وعده افطار از خوردن غذاهای سفت و کبابی پرهیز داشته باشید.کمی فرنی یا سوپ رقیق برای افطار بسیار مناسب است. با مصرف این غذاها، با یک تیر دو نشان زده اید؛ هم سیر شده اید و هم آب و املاح مورد نیاز بدنتان را تامین کرده اید.به فاصله یک ساعت بعد از افطار سعی کنید نوشیدن آب را شروع کرده و تا وقت خواب حدود ۶ تا ۸ لیوان آب و مایعات خنک بنوشید. دقت کنید که لازم نیست همه مایعات مورد نیاز بدنتان را با آب تامین کنید. بدن شما در ساعات روزه بودن، املاح و ویتامین هایی را از دست می دهد که برای تامین آنها بهتر است از میوه ها، آب میوه های طبیعی و نوشیدنی هایی مثل دوغ کم نمک استفاده کنید. شربت آبلیمو، خاکشیر، تخم شربتی، سکنجبین و شربت های سنتی هم برای برای کاهش تشنگی بسیار مفیدند. در روزهای ماه رمضان تا جایی که می توانید دور قهوه و نوشابه را خط بکشید چون همه این نوشیدنی ها باعث افزایش تشنگی می شوند.

*** معجزه عرقیجات گیاهی

بعد از افطار از نوشیدن عرقیجات سنتی غافل نشوید. عرق کاسنی و عرق بیدمشک بهترین عرقیاتی هستند که می توانند عطش شما را کم کنند. طبع هر دو این گیاهان سرد و تر است و بدنتان را خنک می کنند. کاسنی علاوه بر افزایش میزان تحمل بدن در برابر گرما، باعث پاک‌سازی کبد می شود و عرق بیدمشک هم به جز خنک کردن، آرام بخش و مقوی قلب است. عرق شاه تره یکی دیگر از عرقیات خنک کننده است که با طبع سرد و مرطوبش کمک می کند حرارت بدنتان را کاهش دهید.

خاکشیر و تخم شربتی هم خنک کننده و ضد عطش هستند و می توانند آب را در دانه های خود نگه دارند و به تدریج آن را در روده آزاد کرده و به بدن برسانند. در نتیجه نیاز بدن را به مدت طولانی تر نسبت به آب تامین می کند. از بین دمنوش های ضد عطش هم، دم کرده برگ خشک نعناع یک دمنوش ضدعطش است. به خصوص اگر آن را با عسل و آبلیمو مخلوط کنید در افطار تا سحر موجب رفع تشنگی شما خواهد شد. دم کرده لیمو عمانی با گل گاو زبان و نبات هم می تواند علاوه بر رفع تشنگی، باعث آرامش و خواب مناسب در شب شود.

*** فیبر بیشتر، تشنگی کمتر

یکی از راه های مقابله با تشنگی در ماه مبارک رمضان مصرف میوه و سبزی فراوان است که علاوه بر مقاومت بیشتر در مقابل تشنگی، به دلیل داشتن فیبر، سرعت حرکت مواد غذایی را کاهش داده و سبب می شود دیرتر احساس گرسنگی کنید. همچنین فیبر در روده شما به تدریج آب خود را از دست می دهد و برای مدت طولانی تری مانع از خشکی بدن شما می شود. در واقع فیبر مثل یک تکه اسفنج آب زیادی را به خود جذب می کند و بدن می تواند دخیره آب داشته باشد. مصرف میوه هنگام سحر، علاوه بر مقاومت بیشتر در مقابل تشنگی، باعث رفع مشکل یبوست هم می‌شود. اگر چندان اهل خوردن میوه ها نیستید، از آب میوه طبیعی استفاده کنید. بهتر است که پوره میوه را هم در آبمیوه بریزید تا فیبر آن به بدنتان برسد. خربزه، هندوانه، طالبی، شیرموز، شیرتوت فرنگی، اسموتی سیب و... همه گزینه های بسیار خوبی هستند. خربزه تنها ۲۰ دقیقه نیاز دارد تا هضم شود و از این نظر مقام اول را بین میوه ها دارد. هندوانه را می توانید با دانه هایش مخلوط کنید که حاوی منیزیم، منگنز، فسفر، روی، آهن، پتاسیم و مس است.

با غذایتان یا پیش و بعد از سحری و افطاری سالاد کاهو یا سالاد شیرازی بخورید. مصرف کاهو به دلیل داشتن آب و فیبر فراوان بسیار موثر اس و خیار هم علاوه بر طبع خنکی که دارد، میوه پر آبی است و مصرف آن با آبلیمو می تواند به خنک شدن بدن و تامین آب مورد نیازتان در طول روز کمک کند.

*** مصرف ادویه را کاهش دهید

ممکن است در وعده افطار ولع خوردن غذاهای پرکالری مثل کوکو و کتلت یا برنج چرب و سنگین را داشته باشید اما تا اگر می خواهید تشنه نشوید، از خوردن مواد غذایی تند، پر ادویه، شور و سرخ کرده خودداری کنید. بادمجان، کله‌پاچه و سیراب و شیردان هم اگرچه خیلی خوشمزه و وسوسه انگیزند اما باعث تشنگی زیاد می‌شوند. پس آنها را در سحر میل نکنید.برخی مواد غذایی و شیرینی های مصنوعی مانند زولبیا و بامیه، غلظت مایعات بدن را افزایش می دهند و در نتیجه احساس تشنگی خواهید کرد. توصیه می کنیم برای پیشگیری از افزایش غلظت مایعات بدن از قندهای گیاهی مانند خرما به جای زولبیا و بامیه استفاده شود.سوسیس و کالباس، غذاهای سرخ کرده، غذاهای کنسروی، غذاهای خیلی شیرین و غذاهایی که دارای رب گوجه فرنگی و ادویه هستند هم باعث افزایش تشنگی می شوند.

*** قانون آهسته و پیوسته را رعایت کنید

خیلی ها برای کاهش حس تشنگی در طول روز، تا جایی که جا دارند بعد از سحری شان آب می نوشند. اما باید بدانید که نوشیدن آب زیاد در هنگام سحر نه تنها تأثیری در پیشگیری از تشنگی ندارد بلکه باعث رقیق شدن اسید معده و مشکل در هضم غذا و نفخ هم می شود. از سوی دیگر بدن در صورت نوشیدن آب بیش از حد، مقدار اضافی را دفع می کند و همین باعث دفع بیشتر املاح و ضعف کردن شما قبل از رسیدن به نیمه روز می شود. بنابراین اگر می خواهید دچار معده درد، نفخ، یبوست، از دست دادن املاح و ضعف و بی حالی در طول روز نشوید، سعی کنید آب مورد نیاز بدنتان را در فاصله میان افطار تا سحر به تدریج و از طریق مصرف آب و میوه های آب دار تأمین کنید.