معلّم نسلها-نیم قرن پس از «بدیعالزمان فروزانفر» و نکتهای درباب او
حمیدرضا محمدی
امروز پنجاهمین سال وداع با محمدحسین بُشرویهای است. همان که به نام بدیعالزمان فروزانفر میشناسندش.
همو که «زندگانی مولانا جلالالدین محمد، مشهور به مولوی» و «سخن و سخنوران» و «شرح احوال و نقد و تحلیل آثار شیخ فریدالدین محمد عطار نیشابوری» و «شرح مثنوی معنوی» و «مآخذ قصص و تمثیلات مثنوی معنوی» و «مباحثی از تاریخ ادبیات ایران» را تالیف و «معارف بهاولد» و «فیه مافیه» و «کلیات شمس» و «مناقب اوحدالدین حامد بن ابیالفخر کرمانی» را تصحیح کرده است.
نشسته، از راست: ناشناس، احمد بهمنیار، علیاکبر سیاسی، ملکالشعرا بهار، بدیعالزمان فروزانفر، ناشناس، ناشناشهمو که محمدرضا شفیعی کدکنی دربارهاش گفته «او در روشنای هوش سرشار خویش، در حوزه تحقیقات توانست به آفاقی دست یابد که دیگران یکسره از آن محروم بودهاند. به همین دلیل تحقیقات فروزانفر در زبان فارسی، هیچگاه کهنه نخواهد شد.» و به قول ایرج افشار «در چهره جذاب و تبسم و چشمان ژرفِ گیرا و گویایش، نور دانایی، لطافت فکر، ذوق سرشار و ذهن کنجکاو متجلی بود.» یا طبق گفته عبدالحسین زرینکوب «حوزه کنجکاویاش وسیع و عرصه استعدادش تقریبا نامحدود بود.» و حسین خطیبی «حافظه شگفتیانگیز و اعجابآور او زبانزد همهکس بود.» را شرح داده است. و محمدامین ریاحی معتقد بود «تا مطلب تازهای نداشت، قلم روی کاغذ نمینهاد. نتیجه این که همه آنچه از او مانده، عالی و ممتاز است و کار متوسطی در میان آنها نمیتوان یافت.» و احمد مهدوی دامغانی بر آن بود که «نکتهسنجی و بدیههگویی و حاضرجوابی فروزانفر که زاییده طبع ظریف و ذوق لطیف و نتیجه شصت سال کتاب خواندن و دود چراغ خوردنش بود، او را «دایرهالمعارفی» از کلیه معارف اسلامی مینمایاند.»
اما آنچه این علامه را بیجایگزین میکند، افزون بر آنچه دربارهاش رفت، دایره عجیب و غریب شاگردانش است که او را در میان همطرازانش متمایز میسازد.
به این اسمها نگاهی بیندازید بد تا دریابید او چه دُرهایی یافته و تربیت کرده است؛ سیمین دانشور، محمدعلی اسلامی ندوشن، منوچهر مرتضوی، منوچهر ستوده، حسین بحرالعلومی، سیدمحمد دبیرسیاقی، ایرج افشار، عبدالحسین زرینکوب، سیدجعفر شهیدی، محمدرضا شفیعی کدکنی، علیمحمد حقشناس، حسین خطیبی، سیدحسن سادات ناصری، امیرحسین یزدگردی، ضیاءالدین سجادی، مظاهر مصفا، ذبیحالله صفا، حسین بهزادی اندوهجردی، محمد معین، اسماعیل حاکمی والا، مهدی حمیدی شیرازی، پرویز ناتل خانلری، احمدعلی رجایی بخارایی، جلال متینی، حسین میرفخرایی، احمدمهدوی دامغانی، محمدجعفر محجوب، غلامحسین یوسفی، محمد استعلامی، فتحالله مجتبایی، محمدامین ریاحی، توفیق سبحانی و حسن انوری یاد کرد.
آنان هریک به سببی در محضرش و مکتبش شاگردی کردهاند و بیواسطه و باواسطه بهرهیابش شدند و خود صاحب ِ جهانی از فضل شدند.
او فارغ از مناصب اداری و مشاغل دانشگاهی، اگرچه خود را از روستایی در تربت حیدریه تا قلب پایتخت رساند و به اعلادرجه احترام و احتشام رسید و در مراتب و مدارج دانش کسی یارای مقابله با او را نداشت، اما او خود را دمِ آخر در شصتوهفت سالگی، یک «معلم» میدانست. معلمی با آن همه شاگرد و آن درجه از مقبولیت و محبوبیت، که هنوز، کسانیشان که هستند، جز به نیکی از معلمشان یاد نمیکنند.
مطالب مرتبط
-
معلّم نسلها-نیم قرن پس از «بدیعالزمان فروزانفر» و نکتهای درباب او
-
بدیعالزمان فروزانفر؛ ادیب و استاد مسلم ادبیات فارسی
تگها
مطالب پربیننده
- سئوالات و پاسخنامه دکترای روانشناسی 1 سال 1405
- سئوالات و پاسخنامه دکترای حسابداری سال 1405
- آیا هوش مصنوعی میتواند اینشتین دوم باشد؟
- دانشمندان و کشف کلید واقعی خوشبختی
- کتاب مجموعه شعر وطنی در وطنی دیگر
- کتاب شاعران معاصر ما با محوریت اشعار فارسی دکتر علی الفتی
- مهلت ارسال آثار به چهلوچهارمین جایزه کتاب سال
- کتاب غول خمره و موتورگازی
- سئوالات و کلید دکترای رشته حقوق سال ۱۴۰۵
- سئوالات و پاسخنامه دکترای مدیریت سال ۱۴۰۵
- سئوالات و پاسخنامه دکترای علوم جغرافیایی سال ۱۴۰۵
- سئوالات و پاسخنامه دکترای علوم تاریخی سال ۱۴۰۵
- سئوالات و پاسخنامه دکترای زبان و ادبیات عربی سال ۱۴۰۵
- سئوالات و پاسخنامه دکترای الهیات و معارف اسلامی سال ۱۴۰۵
- در اختلافات زناشویی کودکان را واسطه طرفداری یا آشتی نکنید
- جملاتی که حال افراد مضطرب را بدتر میکند
- رژیم غذایی کتوژنیک و ویژگی های آن
- در باره مشکلات گوارشی نوزادان
- راهنمای والدین برای روزهای پرالتهاب پس از آزمون سراسری
- ورزش و تاثیر آن بر حافظه
- پیامبر اکرم(ص)؛ الگوی نیکوی انسان و جامعه
- درباره تنهایی و انزوای اجتماعی
- اضطراب کودک و تفاوت آن با لجبازی و حساسیت
- درباره معلم دگرگونساز و نقش هایش
- نشانههای زودهنگام افسردگی فرزندان
- ۵ باور اشتباه درباره موفقیت
- درباره چربی ها و مصرف آن
- پنج نکته آموزشی از دنیای حشرهها
- درباره آنتی بیوتیک های طبیعی
- توصیه هایی برای تیروئید سالم تر
- قوانین کلاس و مدرسه
- قالب آماده و زیبای پاورپوینت(15)
- ۵ فیلم که همه زنان ایرانی باید تماشا کنند
- شعار سال ۱۴۰۱ «سال تولید، دانشبنیان و اشتغالآفرین»
- رنگ چشم هایتان درباره شما و اجدادتان چه می گوید؟
- پورنوگرافی چیست و چه اثری بر مغز و رابطه جنسی دارد؟
- متن کامل دعای جوشن کبیر با ترجمه
- قالب زیبای پاورپوینت برای ارائه پروپوزال و دفاع رساله دکترا
- قالب پاورپوینت کادر دار زیبا
- قالب پاورپوینت گرافیکی و طرح دار زیبا
- قالب پاورپوینت گرافیکی زیبا
- نمونه تدریس درس اول هدیه آسمان پنجم
- قیافه و ظاهر واسه متولدین کدوم ماه، خیلی مهمه؟
- چشم رنگی ها چه شخصیتی دارند؟ روانشناسی رنگ چشم ها
- قالب پاورپوینت گرافیکی جالب
- اندکی درباره درسپژوهی
- قالب پاورپوینت
- همه زائران سلطان
- کتاب پسری که جادویی شد
- معرفی کتاب
- دوستی با کتاب
- درباره محسن رضایی
- قالب پاورپوینت گرافیکی
- تکنولوژی و اهمیت آن در زندگی امروزی
- معرفی کتاب
- درباره فخرالدین عراقی
- خلاصه کتاب سواد بصری
- درباره امیر کبیر
- کتاب پیوند زخم خورده
- کتاب راهنمای کامل Interaction access


