کتاب کریستوفر نولان اثر امیررضا تجویدی، سعی دارد تا حد امکان وجوه مختلف آثار نولان را تحلیل و خواننده را در دنیای فیلمسازی او شریک نماید.

کتاب کریستوفر نولان (Christopher Nolan)، با پرداختن به هر دو دوره فیلم‌سازی نولان، یعنی هم دوران پیش از ورود به صنعت هالیوود و هم ورود و ادامه کارش در این ساز و کار، می‌کوشد با نگاهی منصفانه در پی چرایی موفقیت فیلم‌ساز در مجموعه آثارش باشد و در این راه از نگاه ستایشگرانه به دنیای نولان بپرهیزد.

کریستوفر نولان فیلمساز مهمی در روزگار ماست. اهمیت نولان را می‌توان هنگام اکران هر فیلمی از او دریافت که منجر به بحث‌های جدی بین منتقدان موافق و مخالف درباره‌ی آثارش می‌شود.

کریستوفر نولان فیلم‌ساز جاه‌طلبی است و این جاه‌طلبی را تا به امروز در تمام فیلم‌هایی که ساخته نیز متبلور کرده است تا از طریق تلفیق مجموعه‌ای از مفاهیم و اندیشه‌های متفاوت در بطنِ یک جهان‌بینی متقن و تفکر برانگیز، مجموعه‌ای از کلیشه‌های کهن و پسندیده نظام استودیویی را به خدمت گیرد و به فرمولی نوین و انحصاری برای ساخت آثاری مفرح متفکرانه دست یابد. تلاش امیررضا تجویدی در این کتاب اثبات این نکته است که وجود المان‌های مهم روایی و ساختاری در مجموعه آثار کریستوفر نولان و تا حد زیادی فاصله گرفتن‌شان از دست کم گرفتن مخاطب، دوری ازسطحی‌نگری در پرورش کهن‌الگوها‌ی هزاران بار تکرار شده، تلاش برای شخصیت‌پردازی‌های چندوجهی و واکاوی عینیات و ذهنیات کاراکترها و چندین و چند کلیشه‌ی همیشگی نظام هالیوود؛ در وهله اول نشان‌دهنده این است که نولان فیلم‌سازی است در جایگاهی بسیار متفاوت از قربانیانِ استخدامی کمپانی‌های فیلم‌سازی؛ به عبارت دیگر کریستوفر نولان فیلم‌سازی‌ آرمان‌خواه و در پی ارائه ایده‌آل‌های ذهنی خویش در مقیاسی عظیم و چشم‌نواز است.

کتاب کریستوفر نولان در پی آن است که به بیان پتانسیل‌های بالقوه و بالفعل فیلم‌ساز مشهور بریتانیایی برای برخوردار شدن از جایگاهی مهم در سینمای معاصر آمریکا بپردازد و از عواملی سخن به میان آورد که در صورت بلوغ و تکامل‌شان در جهان‌بینی مستمر نولان می‌توانند به ماندگاری فیلم‌ساز منجر شوند و در صورت محقق نشدن و ایستایی در نقطه‌ای بیهوده، وی را به پرتگاه فراموشی نزدیک و نزدیک‌تر خواهند ساخت.

در بخشی از کتاب کریستوفر نولان می‌خوانیم:

پس از ساخت درام تلخ و گزنده حیثیت، نولان به سراغ ساخت دومین فیلم بتمن در کارنامه هنری‌اش رفت. اثری که حتی خوش‌بین‌ترین هواداران آن روزهای فیلم‌ساز بریتانیایی نیز نمی‌توانستند موفقیت و اقبال جمیع منتقدان و مخاطبان سینمایی به آن را تا این حد پیش‌بینی کنند. نولان پس از پی‌ریزی دلایل شکل‌گیری قهرمان در بتمن آغاز می‌کند این بار تصمیم می‌گیرد در اقدامی بی‌سابقه در تاریخ هالیوود، به سراغ وجهه‌ی آسیب‌پذیر ابرقهرمان کهنِ آمریکایی برود. بروس وین در شوالیه سیاه قهرمانی است که ذره ذره پس از مواجهه با ضد قهرمان باهوش و متفکری چون جوکر، آرمانش را می‌بازد و از تمام نقاط ضعفی که روزگاری به آن‌ها می‌بالید صدمه می‌بیند، تا جایی که دیگر برای نجات دیر شده و سقوط برای قهرمان زخم‌خورده و خاکستری داستان، سرنوشتی تلخ و محتوم خواهد بود.

فهرست مطالب
مقدمه دبیر مجموعه
مقدمه
بخش اول: پیشنیازها
معرفی فیلمساز
فیلم شناسی
معرفی و بررسی آثار کریستوفر نولان
1. تعقیب (Following)
مرثیه‌ای برای یک نویسنده‌ی خرده پا
2. یادگاری (Memento)
واکاوی هویتِ یک روان‌پریش درمانده
3. بی‌خوابی (Insomnia)
روایت انتخاب اخلاقی بازرس سالخورده
4. بتمن آغاز می‌کند (Batman Begins)
آغازِ اسطوره
5. حیثیت (The Prestige)
دیالکتیکِ‌ سقوط
6. شوالیه سیاه (The Dark Knight)
مرگ تدریجی یک آرمان
7. تلقین (Inception)
بهای سنگین رؤیاپردازی
8. شوالیه سیاه بر میخیزد (The Dark Knight Rises)
پس از غروب...
9. میان‌ستاره‌ای (Interstellar)
سانتی‌مانتالیسم هوشمندانه
نمایش سطحی خیال‌پردازانه: نگاهی به «میان‌ستاره‌ای»
بخش دوم: پژوهش‌ها
تحلیل و بررسی روایت در آثار کریستوفر نولان
اهمیت تخیل ‌و فانتزی در جهانِ فیلمهای کریستوفر نولان
نحوه ترکیب ژانرها در آثار. کریستوفر نولان
دروغ‌های سازنده‌ی کریستوفر نولان
تحلیل شخصیت قهرمانان و ضدقهرمانان در آثار. کریستوفر و جاناتان نولان
واکاوی جایگاه شخصیت‌های زن در آثار کریستوفر نولان
پیگیری تم ظهور، سقوط و رستگاری در سه گانۀ «بتمن» کریستوفر نولان
گفتار اول: بتمن آغاز میکند (2005)
گفتار دوم: شوالیه سیاه (2008)
گفتار سوم: شوالیه سیاه برمی‌خیزد (2012)
بتمن به‌مثابه‌ی اهرم فکر: نگاهی دیگر به سه‌گانه‌ی «بتمن» کریستوفر نولان
آسیب‌شناسیِ حضور سایه نظام استودیویی بر سر آثارِکریستوفر نولان
فهرست منابع