more_vert آیا علائم آسم در بهار شدیدتر می‌شود؟

ادامه مطلب

closeآیا علائم آسم در بهار شدیدتر می‌شود؟

مطالعات نشان می‌دهد علایم آسم در فصل بهار به دلیل وجود آلرژن‌هایی مانند گرده گیاهان تشدید می‌شوند. آسم یک بیماری شایع و غیرمسری است که در آن مجاری تنفسی ملتهب شده و ورود و خروج هوا دشوار می‌شود. مرگ ناشی از آسم بیشتر در کشورهای کم درآمد و با درآمد متوسط رخ می‌دهد. استنشاق دود سیگار، مواد شیمیایی و تحریک کننده و هوای آلوده، سبب تحریک راه‌های هوایی و واکنش‌های آلرژیک می‌شود.نگهداری حیوانات خانگی و به طور کلی تماس با موی حیوانات، استفاده از لباس‌هایی از پوست و پشم طبیعی، گرد و غبار موجود در خانه و مبلمان، دود ناشی از تنباکو، آلودگی هوا، انواع محرک‌های شیمیایی، لوازم بهداشتی شیمیایی و انواع آلرژن مانند گرده از جمله محرک‌های بیماری آسم هستند.معمولا علائم آسم در فصل بهار به دلیل گرده‌افشانی افزایش می‌یابد؛ ولی افراد مبتلا با آگاهی از شرایط خود و چند راهکار ساده می‌توانند این علائم را مدیریت کنند.اولین قدم برای مدیریت آسم آشنایی با تمام عوامل تحریک‌کننده و اجتناب از آنان است. اگر به آسم مبتلا هستید، بهتر است در بهار زیاد به طبیعت نروید و موارد زیر را رعایت کنید:- در خانه پنجره‌ها را ببندید و از تهویه مطبوع استفاده کنید.- شیشه‌های خودرو را باز نکنید.- به محض ورود به خانه لباس و موی خود را بشویید تا از شر گرده ها خلاص شوید.- داروی آنتی‌هیستامین و افشانه‌های مخصوص آسم را همیشه به همراه داشته باشید.- شرایط خود را برای دوستان و همکاران شرح دهید.- رختخواب خود را هفته‌ای یک بار بشویید.- مبلمانی را انتخاب کنید که به خود خاک نگیرد.- از ملحفه ‌و لباس‌های ضدحساسیت استفاده کنید.- آشپزخانه و حمام را تمیز و خشک نگه دارید.- در صورت مشاهده سوسک برای مدتی از منزل خارج شوید و از بقیه بخواهید آنجا را سم‌پاشی کنند.- در معرض آفت‌کش‌ها نباشید.- خارج از خانه از ماسک فیلتردار استفاده کنید.

more_vert اولین حسگر زیستی مافوق صوت جهان ساخته شد

ادامه مطلب

closeاولین حسگر زیستی مافوق صوت جهان ساخته شد

محققان دانشگاه موناش واقع در استرالیا اولین حسگر زیستی مافوق صوت در جهان را ساختند که قابلیت نظارت لحظه‌ای بر تومورها و شناسایی آثار سکته مغزی را دارد. به گزارش روز پنج شنبه پایگاه خبری ساینس‌دیلی، این حسگر زیستی کوچک که غیرسمی بوده و زیر پوست کار گذاشته می‌شود، توان مورد نیاز خود را از یک باتری دریافت می‌کند و قابلیت ردگیری ضربان قلب و تنفس را داشته و همچنین قادر است واکنش بدن را نسبت به اعضای مصنوعی ارزیابی کند.این حسگر زیستی با استفاده از نانوذرات متشکل از یک هسته سیلیسی ساخته شده که توسط یک لایه پلیمری از جنس پلی متاکریلیک اسید پوشیده شده است. این حسگر نسبت به pH حساس است و می‌توان آن را در عمق بافت‌ها کار گذاشت. با تغییر میزان pH محیط، سختی نانوذرات نیز تغییر می‌کند و این تغییر را با استفاده از یکی اسکنر مافوق صوت در خارج از بدن شخص می‌توان تشخیص داد. تاکنون عملکرد این حسگرها در بافت و بدن موش‌های زنده آزمایش شده است.به گفته محققان نظارت بر میزان pH درون تومورها با استفاده از این فناوری، یک راهکار غیرتهاجمی برای ردگیری واکنش لحظه‌ای تومور در برابر داروها است و امکان تنظیم میزان داروی مورد نیاز هر شخص را برای متخصصان فراهم می‌کند.اکنون محققان در تلاش هستند تا حسگر را برای ردگیری سایر نشانگرهای زیستی مانند اکسیژن و پروتئین‌های مربوط به بیماری‌های مختلف بهبود دهند تا امکان ردگیری علایم سکته مغزی و ابتلا به انواع بیماری‌ها با استفاده از این شیوه فراهم شود.

more_vert خوابیدن دَمَر موجب بهبود تنفس مبتلایان به کرونا می‌شود

ادامه مطلب

closeخوابیدن دَمَر موجب بهبود تنفس مبتلایان به کرونا می‌شود

یک گروه از محققان بین‌المللی با مطالعه روی بیماران مبتلا به کرونا دریافتند خوابیدن دمرو (lying face down) به گونه‌ای که صورت بیمار رو به زمین قرار گیرد، موجب بهبود عملکرد ریه‌ها می‌شود. به گزارش روز پنجشنبه پایگاه مدیکال اکسپرس، این تحقیقات در طول یک هفته و در بیمارستان جینیینتان واقع در ووهان چین روی ۱۲ بیمار دارای علایم شدید کرونا انجام گرفت. تمام این بیماران در بخش ICU بستری بودند و از دستگاه تنفس مصنوعی استفاده می‌کردند.به گفته محققان این اولین بار است که رفتار ریه افراد مبتلا به کرونا در رابطه با استفاده از دستگاه تنفس مصنوعی و فشار مثبت روی ریه‌ها مورد بررسی و مطالع قرار می‌گیرد. بر اساس این تحقیقات برخی از بیماران نسبت به فشار مکانیکی مثبت وارد شده به ریه توسط دستگاه تنفس مصنوعی واکنش نشان نمی‌دهند و با تغییر وضعیت دراز کشیدن در تخت به‌گونه‌ای که صورت شخص روبه پایین باشد، ریه‌ها واکنش بهتری دارند. محققان در این آزمایش، به مدت ۲۴ ساعت بیماران را در وضعیتی قرار دادند که صورت آن‌ها رو به پایین بوده و حداقل اکسیژن‌رسانی به جریان خون آن‌ها انجام می گرفت. در این مدت جریان اکسیژن،‌ حجم ریه و فشار مسیرهای تنفسی اندازه‌گیری شد.به گفته محققان، با وجود این که تعداد بیماران مورد آزمایش در این تحقیقات اندک بوده است، نتایج به دست آمده نشان می‌دهد ریه برخی از بیماران قابلیت باز شدن در اثر دریافت فشار مثبت را ندارد و ایجاد چنین فشاری در ریه با استفاده از دستگاه تنفس مصنوعی اثرات غیرقابل جبرانی بر آن‌ها دارد. در حالی که خوابیدن رو به پایین (دمرو) می‌تواند موجب افزایش ظرفیت تنفسی شخص شود.به گزارش ایرنا، ویروس کرونا اواسط ماه دسامبر ۲۰۱۹ در ووهان واقع در مرکز چین گزارش شد. ابتدا از این بیماری به عنوان ذات‌الریه نام برده می‌شد؛ اما کمیسیون ملی بهداشت چین در ۳۰ دسامبر سال ۲۰۱۹ (۹ دی) به صورت رسمی شیوع این ویروس را در چین اعلام کرد. این ویروس در دو ماه گذشته بیش از ۱۰۰ کشور و منطقه را درگیر کرده است.گزارش کامل این تحقیقات در نشریه American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine منتشر شده است.

more_vert شکست کرونا با عمل به توصیه‌های پزشکی

ادامه مطلب

closeشکست کرونا با عمل به توصیه‌های پزشکی

 سلامت جامعه در مقطع کنونی از ضروریات به شمار می‌رود و اهمیت این مسأله تنها با عمل به توصیه‌های بهداشتی پزشکان امکان‌پذیر است زیرا افراد با عدم رعایت توصیه‌ها نه تنها خود و اطرافیانش را بلکه حق سلامتی تمام آحاد اجتماع را پایمال خواهند کرد. بی‌تردید نقش‌آفرینی کادر پزشکی در درمان بیماران مبتلا به ویروس کرونا و نیز تلاش در جهت ریشه‌کنی آن بسیار ستودنی است. اخبار و گزارش های مختلفی در سراسر جهان، از تجربه ها و یافته های جدید در خصوص ویروس کرونا در حال انتشار است. در این میان، موفقیت کشورهایی که توانسته اند تا حدودی این بیماری را مهار کنند نیز باعث امید و دلگرمی دیگر کشورها می شود. اما طبق آخرین اخبار ویروس کرونا مشخص شده است که اگرچه افراد سالمند بیشترین ضربه را از این بیماری و عفونت کشنده می خورند اما افراد میانسال و جوانان هم از این قاعده مستثنی نیستند و در انتشار و شیوع این ویروس نقش زیادی دارند. داده های بسیاری از کشورها نشان می دهد که افراد پایین ۵۰ سال تعداد قابل توجهی از بیماران بستری شده در بیمارستان ها و بخش های مراقبت های ویژه را تشکیل می دهند و حتی ممکن است این ویروس باعث مرگ بیماران جوان هم شود. بر همین اساس کارشناسان می گویند: «همبستگی، کلید شکست COVID-۱۹ است و این همبستگی باید بین گروه های مختلف سنی از پیر و جوان وجود داشته باشد و همه باید برای شکست این بیماری قدم برداریم تا بتوانیم از شیوع آن پیشگیری کنیم.» در همین ارتباط برخی از پزشکان متخصص و حاذق کشور تصمیم گرفتند با راه اندازی «اپلیکیشین پزشکت» در صفحات مجازی مانند اینستاگرام با ارایه اطلاعات مناسب به کاربران آنها را در مواجه با ویروس کرونا آشنا کنند. اپلیکیشن یا نرم افزار پزشکت قابلیت های فراوانی دارد که یکی از آنها انتشار تازه ترین و جدیدترین اطلاعات، تجربیات و یافته های پزشکی به وسیله پزشکان عضو شده در این نرم افزار است. بدین معنا که پزشکان پس از عضو شدن در آن به صورت مجزا صفحه ای اختصاصی در اختیار خواهند داشت که امکان انتشار تصاویر، ویدیوها و مقاله های آنها در صفحه شخصی پزشکت و جهت اطلاع عموم مردم از این اطلاعات قابلیت انتشار دارد. شعار این جامعه پزشکی جمله «ما در پزشکت تنوع تخصص پزشکان و مشاوران را به شما ارمغان می دهیم» است. با نصب این نرم افزار می توان جدیدترین اخبار ویروس کرونا مشتمل بر شیوع، بروز، ابتلا، علل، عوامل خطر، پیشگیری، پیش آگهی و روش های درمانی ویروس کرونا را از پزشکت مشاهده کرد که در ادامه به برخی از آنها اشاره شده است. توصیه های سازمان بهداشت جهانی از آنجایی که بیشترین نگرانی شیوع و انتشار این بیماری در شهر و کشورهایی است که سیستم های بهداشتی ضعیف تر و جمعیت آسیب پذیری دارند، سازمان بهداشت جهانی برای مقابله با ویروس کرونا به همه جهانیان توصیه می کند، که: مراقب سلامت روان خود باشید، از مصرف الکل جدا خودداری کنید، از مصرف نوشیدنی های قندی پرهیز کنید، مراقب سلامت جسمی و روانی خود باشید، راهکارهای کاهش اضطراب ابتلا به کرونا را انجام دهید، بزرگسالان در طول روز ۳۰ دقیقه ورزش و پیاده روی کنند، کودکان حتما یک ساعت در روز فعالیت بدنی داشته باشند، برای تقویت سیستم ایمنی بدن، یک رژیم غذایی سالم و مغذی را انتخاب کنید، سیگار نکشید، چون سیگار می تواند خطر ابتلا به این بیماری را تا حدود زیادی افزایش دهد، به موسیقی گوش دهید، کتاب بخوانید یا در طول روز به دنبال بازی های سرگرم کننده باشید از جمله این توصیه ها است. گرم شدن هوا و شیوع کرونا در هاله ای از ابهام به طور کلی ویروس هایی مانند آنفولانزا از پروتئین ها و لیپیدها تشکیل شده اند. آن ها از طریق تماس جسمی از شخص به فرد دیگر منتقل می شوند و می توانند بر روی سطوح سخت یا در ذرات تنفسی یک بیمار وجود داشته باشند. اما چیزی که مشخص شده که شیوع آنفلولانزا در ماه آوریل و مارس کاهش پیدا می کند، اما آیا کرونا هم از این قانون پیروی می کند و با گرم شدن هوا، شیوع آن کاهش می یابد. بسیاری از دانشمندان در این مورد می گویند خیلی زود است که بتوانیم در مورد شیوع این عفونت کشنده و ویروس خطرناک همراه با رسیدن فصل بهار و گرم شدن هوا، نظری قاطعانه بدهیم. تحقیقات انجام شده در سال ۲۰۰۷ چگونگی تأثیر شرایط محیطی بر انتقال ویروس را مورد بررسی قرار داده است. برخی عوامل محیطی که در این زمینه نقش دارند، عبارتند از: درجه حرارت بالا(درجه حرارت بالا و به ویژه رطوبت زیاد، سرعت انتشار آنفلوانزا را کند کرده و در رطوبت بسیار بالا، شیوع این ویروس کاملا متوقف شده است.)، رطوبت هوا (از طرفی هم هوای گرم، میزان رطوبت بیشتری را در خود جای می دهد و از انتقال ویروس در هوا جلوگیری می کند. در شرایط مرطوب، ذرات تنفسی ناشی از سرفه و عطسه با جذب رطوبت بیشتر، سنگین تر می شوند و سریعتر به زمین میافتند و کمتر در هوا منتشر می شوند. بررسی ها نشان می دهد یکی از علت اصلی شیوع آنفلونزا در فصل های بارانی، دورهم جمع شدن افراد خانواده است.)، مختل شدن مخاط بینی(دانشمندان معتقدند کاهش رطوبت هوا در زمستان می تواند عملکرد مخاط بینی را مختل کرده و باعث خشکی بینی شود.)، نور خورشید(نور خورشید می تواند در تجزیه و از بین بردن ویروس هایی که روی سطوح در فضای باز قرار می گیرند، نقش موثری داشته باشد و می تواند اسید نوکلئیک را تجزیه کرده و تقریباً سطوح را در فضای باز ضدعفونی می کند. برای همین از این نور اغلب در بیمارستان ها برای استریل کردن تجهیزات استفاده می شود.) نوع ویروس دوره زمان شیوع آنفلوانزا دوره انکوباسیون کوتاه مدت ۲ یا سه روزه قبل از بروز علایم قرنطینه و جداسازی بیماران، غیر ممکن است. ویروس SARS دوره انکوباسیون حدود پنج روزه دارد. چهار یا پنج روز پس از شروع علایم شیوع آن مهار شده است. ویروس جدید کرونا دوره انکوباسیون ۲ تا ۱۴ روز را دارد و شناسایی بیماری پیش از بروز علایم امکان پذیر نیست. استفاده از صابون در مقابله با ویروس کرونا کارشناسان معتقدند، راه اصلی ابتلا و آلودگی به ویروس کرونا، انتقال از شخص بیمار یا ناقل به فرد سالم است. افراد ممکن است از طریق تماس های نزدیک مانند بوسیدن، دست دادن یا قرار گرفتن در فضای بسته، پخش کردن قطرات ویروس از راه های مانند سرفه و عطسه به راحتی مبتلا و آلوده شوند. اما از آنجا که ذرات تنفسی سنگین هستند و به طور معمول به راحتی روی سطوح مختلف قرار می گیرند، افراد بهتر است قبل از لمس صورت، بینی و چشمان خود حتما دست های خودشان را با آب و صابون بشویند. اما استفاده از ضدعفونی کننده ها برای تمیز کردن سطوح، تاریخچه و سابقه ۵۰۰۰ سال دارد این در حالی است که ترکیب ساده ای از آب و صابون یکی از قوی ترین سلاح ها در برابر بیماری های عفونی، از جمله ویروس کرونا جدید است. جین گراندورکس، متخصص ویروس شناس در دانشگاه کمبریج، می گوید: «استفاده از سفید کننده برای از بین بردن ویروس ها درست مانند استفاده از چماق برای زدن به مگس بوده و نیازی به سفید کننده ها نمی باشد. علاوه بر آن، استفاده بیش از حد ضدعفونی کننده ها ضمن آسیب به سطوح فلزی باعث مشکلات سلامت و علی الخصوص تنفسی می شود. در مقابل وی و دیگر متخصصان توصیه می کنند، مردم از صابون های ملایم برای ضدعفونی کردن محیط خانگی خود استفاده کنند.» در این نرم افزار می توان مواردی همچون کرونا و کودکان، مراحل بیماری کرونا، کرونا در دوران بارداری، پیشگیری از ابتلا به کرونا، نقش ویتامین ها در کرونا، علایم گوارشی کرونا، راهکارهای مسطح کردن منحنی COVID-۱۹، میزان ماندگاری کرونا بر روی سطوح، تقویت سیستم ایمنی بدن در برابر کرونا، راهکارهای کاهش اضطراب در برابر کرونا و توصیه های برای بیماران در قرنطینه را مشاهده کرد.

more_vert درباره ماریو بارگاس یوسا

ادامه مطلب

closeدرباره ماریو بارگاس یوسا

خورخه ماریو پدرو بارگاس یوسا یکی از مهم‌ترین و معتبرترین رمان‌نویسان معاصر آمریکای جنوبی بود که توانست در هفتم اکتبر ۲۰۱۰ میلادی برنده نوبل ادبی شود و تاثیر بسزایی در رونق ادبیات آمریکای لاتین ایفا کند به دلیل اهمیت آثار وی امروزه بیشتر تالیفات این نویسنده پرآوازه به زبان‌های مختلف دنیا ترجمه شده است.

more_vert کتاب پژوهشی در موسیقی مازندران

ادامه مطلب

closeکتاب پژوهشی در موسیقی مازندران

پژوهش در موسیقی مازندران با معرفی ساز دسرکوتن از تازه‌های کتاب مازندران است. "پژوهش در موسیقی مازندران و دسرکوتن" عنوان اثری از میرکا قاسمی است. نویسنده در این کتاب به موسیقی منطقه مرکزی مازندران، محور اصلی موسیقی مازندران، موسیقی سازی، موسیقی آوازی، کتولی، کل حال، امیری، نجما، صنم، چارواداری، سورت، آق‌ننه، طالبا، نوروزخوانی، چاووشی، نواجش، بزرگان موسیقی مازندران، شناخت دسرکوتن، ابعاد دسرکوتن، تاریخچه ساز نقاره، نقاره گیلکی و مازندرانی، نقاره سنندج، نقاره فارس، نقاره‌خانه، ناقارا، آوانگاری برای ساز دسرکوتن و نمونه‌هایی از ساز نقاره پرداخته است. نویسنده در این کتاب عنوان می‌کند شاید موسیقی منطقه مرکزی مازندران را بتوان غنی‌تر و نزدیک‌تر به شنیده‌هایی دانست که در خاطره تاریخی مردم این دیار جای دارد و همچنین ادامه داده است: البته این نکته را باید خاطرنشان کرد که جای جای این استان بزرگ، دارای آداب و رسوم خاص خود بوده و طبعا نوع موسیقی مطلوب و زیبای خود را دارد. محور اصلی موسیقی مازندران، موسیقی مناطق مرکزی استان است که دارای پنج مقام آوازی تبری بلند، تبری کوتاه، کتولی بلند، کتولی کوتاه یا کل حال و میان کتولی از یک سو و بسیاری از قطعات سازی چوپانی از سوی دیگر است. بر محور این مقام‌های آوازی، تعداد زیادی ریز مقام، منظومه، کیجا جان(ترانه) و قطعه‌های سازی و چوپانی و موسیقی مراسمی به وجود آمده است. بر اساس این پژوهش، موسیقی سازی مناطق مرکزی مازندران به ۲ بخش مقام‌ها و قطعه‌های اجرا شده با للـه‌وا (نی چوپانی) و دو تار و همچنین مقام‌ها و قطعه‌های اجرا شده با سرنا و دسرکوتن است. نویسنده اینچنین ادامه داده که موسیقی بومی مازندران که سینه به سینه تداوم یافته دارای تاریخی است به قدمت فرهنگ این دیار که از اشعار موجود می‌توان به قدت آن پی برد. آفرینندگان موسیقی بومی، هنرمندان عامه هستند که در میان توده مردم زندگی می‌کنند؛ معمولا صدای خوش دارند و برخی هم عاشقانه ساز می‌نوازند. موسیقی محلی را صاحبنظران بومی به عنوان موسیقی مقامی می‌شناسند، موسیقی محلی بیشتر بر اساس تکنوازی و تک‌خوانی استوار است. از آنجا که مردم با موسیقی ارتباط معیشتی و دائمی داشتند نحوه به کارگیری از آن، باعث شده که موسیقی مقامی به صورت موسیقی آوازی، تصنیف‌ها، موسیقی آئینی، گوداری یا هراتی و موسیقی سازی شکل گیرد. اما همانگونه که برخی کارهای معیشتی به شکل گروهی انجام می‌شود موسیقی بومی هم می‌تواند بیانگر این بخش از زندگی در قالب گروه‌نوازی اجرا شود. نویسنده در بخش دیگری از این کتاب به انواع موسیقی آوازی مازندران پرداخته که شامل کتولی پیشنوازی، کل حال، آواز امیری، نجما، صنم و چاروداری است. کتولی کتولی پیشنمازی یا پیش‌نوازی، آوازی است که در هنگام کار، غم و اندوه و حتی شادی خوانده می‌شود. آواز کتولی را با ساز للـه‌وا و سرنا می‌نوازند و مربوط به شرق مازندران و علی‌آباد کتول است که در گذشته بخشی از مازندران بود. پیش‌نوازی آهنگی است بدون کلام و قبل از شروع عروسی می‌نوازند تا اهالی از مکان عروسی باخبر شوند، این ملودی را با ساز سرنا و یک یا دو نقاره می‌نواختند. کل حال کل حال آوازی است که زنان هنگام پخت و پز می‌خوانند، این آواز همانند کتولی با سرنا یا للـه‌وا نواخته می‌شود. کل حال همان ملودی آق‌ننه است. امیری آواز امیری در زمان قدیم طوری یا طبری نامیده می‌شد که در ارتباط با نام مازندران است، در موسیقی دستگاهی ایران در آواز دشتی، گوشه‌ای وجود به نام "طبری" وجود دارد که اشاره‌ای به آواز امیری است. شاعر اشعار امیری که همان امیر پازواری است دوبیتی‌های عارفانه و عاشقانه‌ای را در ستایش حضرت علی (ع) و اولاد آن حضرت سروده، این آواز از عشاق دشتی شروع شده و به دستگاه شور فرود می‌کند. نجما یکی دیگر از آوازهای مازندرانی، آواز نجما است که اشعار فارسی دارد. ملودی نجما در دستگاه شور و از گوشه رهاوی تاثیر پذیرفته است. از نظر موسیقیایی با موسیقی فارس و مناطقی از خراسان شباهت دارد. آواز نجما مانند آواز امیری، ریتم ندارد در دستگاه شور ارائه می‌شود. تا به امروز شاعر آوازهای نجما، مشخص نشده است. صنم آواز صنم را گاهی حقانی هم می‌خوانند. این آواز، پدیده تفکرات، باورها و برداشت‌های جدید اجتماعی است. مضامین اجتماعی را نسبت به زندگی اولیه و بدوی نشان می‌دهد و ملودی آن تاثیر گرفته از ملودی مناطق دیگر ایران است. چارواداری چارواداری نوعی از موسیقی آوازی مازندران است که زندگی پر پیچ و خم چاروداری‌های مازندران را شرح می‌دهد. چارودارها، فروشندگان خرده‌پای گذشته مازندران بودند و چه بسا چارودارها همین ملودی را در حال سواره و یا پیاده به شکل آوازی می‌خواندند. موسیقی مازندران علاوه بر بخش آوازی، از تصنیف هم برخوردار است، تصنیف مازندرانی نوعی شعر است که با آهنگی ریتمیک خوانده می‌شود. سورت سورت یا سورت‌خوانی، آوازی است که در رثای نامداران و پهلوانان خوانده می‌شود، سورت‌خوانی در مازندران به دلیل ریشه تاریخی، بازگو کننده مبارزات اجتماغی و یا حماسه‌ها، شور و شوق و آرمان‌های مازندران است. آق‌ننه آق‌ننه همان مادربزرگ پدری است. در ضمن این ملودی را بعضی از هنرمندان مازندرانی کل حال می‌دانند، قدمت این ملودی ۵۰ سال است و در دستگاه شور و آواز دشتی خوانده می‌شود. طالبا طالبا یکی دیگر از تصنیف‌های مازندرانی است که ملودی آن معمولا با اشعار خواهر طالب یا سبتی نسا که در فراق برادر سروده و خوانده است و خوانده می‌شود. در بعضی از مراسم عزا به جای خواندن موری، آهنگ طالب را با همین اشعار می‌خوانند به ویژه برای شخصی که در غربت مرده باشد. موسیقی آئینی مازندران شامل نوروزخوانی، چاووشی‌خوانی و نواجش (نوازش) است. نوروزخوانی نوروزخوانی از ملودی‌های کهن محسوب می‌شود، خواندن این آواز از نیمه دوم اسفندماه آغاز می‌شود و نوروزخوانان به استقبال این عید می‌روند. نوروخوان اصلی بعد از حمد ستایش خدا و رسول اکرم و ائمه اطهار، به وصف خانه و اعضای خانه می‌پردازد و تقاضای انعام و عیدی می‌کند. ملودی نوروزخوانی معمولا در دستگاه شور و اغلب در دستگاه چهارگاه قابل اجرا است. چاووشی‌خوانی چاووشی‌خوانی را با اشعار مختلف به زبان فارسی می‌خوانند. چاووشی‌خوانی برگرفته از موسیقی ملی است، این آواز در گذشته به هنگام مسافرت زوار به اماکن مقدس یا به هنگام مراجعت آنها خوانده می‌شد. در واقع چاووشی‌خوانی سمبلی از درهم آمیختگی سنن موسیقایی ایرانیان و فلسفه آیین‌های مذهب شیعه است. در حال حاضر این آئین به ندرت اجرا می‌شود. نواجش یا موری موری از آوازهای آئینی است که پس از درگذشت عزیزان توسط بستگان و معمولا زنان خوانده می‌شود و می‌توان گفت نوعی مرثیه مازندرانی است. موسیقی آئینی، تلفیقی از باورها، سنن و رسوم، اعیاد، جشن‌ها و مراسم را بازتاب می‌دهد. برخی معتقدند که آوازش نوازش در ارتباط با دوری فرزندان و گاهی برای نوازش فرزند کوچک، خوانده می‌شود. ساز دسرکوتن در زبان مازندران "دِ" به معنای ۲ و یا ۲تا، "سَر" به معنای سر یا بالای چیزی و "کوتِن" به معنای ضربه زدن و یا کوبیدن و در مجموع به معنای روی ۲ تا سر کوبیدن است. دسرکوتن مهم‌ترین ساز کوبه‌ای در مرکز مازندران محسوب می‌شود. دسرکوتن مشکل از ۲ کوزه تخم‌مرغی یا گلدانی شکل است که از یک طرف باز و از سر دیگر، بسته است، جنس بدنه را معمولا از سفال درست می‌کنند. اندازه این ۲ کوزه، مختلف است، یکی بزرگتر و با صدای بم و دیگر کوچکتر و با صدای زیر ساخته می‌شود. بدنه کوزه بزرگتر، مدور و دیگچه‌ای است در حالی که طبل کوچکتر، طرح کوزه‌ای شکل دارد. قسمت پایین هر ۲ طبل، مسدود و صاف است که اجازه می‌دهد هر ۲ طبل بدن هیچ تکیه‌گاهی، صاف بر روی زمین قرار گیرند. روی دهانه‌ها پوست می‌کشند که اغلب پوست گاو یا شتر به ویژه پست سر گاو است و دور تا دور هر قطعه پوست، تعدادی سوراخ ایجاد می‌کنند که برای بندهای چرمی است که بر روی دهانه، محکم و ثابت می‌شود. بندها پس از عبور از سوراخ‌های تعبیه شده در پوست، درهم بافته و به یک طوقه فلزی در زیر بدنه وصل می‌شوند. از آنجا که این بندها ثابت و بدون حرکت هستند برای شل یا سفت کردن دسرکوتن، نمی‌توان آنها را کشید، پس برای تنظیم صدا قبل از نواختن، پوست را گرم می‌کنند. پوست را قبل از کشیده شدن روی دهانه طبل‌ها، دباغی می‌کنند، برای دباغی، پوست را به مدت ۲ روز در آهک قرار می‌دهند تا موهای آن کنده شود، البته از این روش در روزگاران گذشته استفاده می‌شد و اکنون از مواد شیمیایی قوی استفاده می‌کنند و در پایان، سطح پوست را با آب و صابون می‌شویند. دسرکوتن با ۲ عدد چوب که از جنس درخت زردآلو، گردو، نارنج و یا از دیگر درختان جنگلی که چوب محکم دارند نواخته می‌شود، اندازه یکی از چوب‌ها نسبت به دیگر کمی کوتاه‌تر و قطر آن کمتر است. به چوب‌های دسرکوتن "کوتِنا" گفته می‌شود. نویسنده برای آوانگاری ساز دسرکوتن اینچنین عنوان کرده است: نگاشتن ریتم برای این ساز به گونه‌ای در نظر گرفته شده که نوازندگان سازهای کوبه‌ای بتوانند به راحتی با آن ارتباط برقرار کنند، هرچند که با دقت لازم هم می‌توان این ساز را به شکل خودآموز، فرا گرفت. نویسنده در بخش بزرگان موسیقی مازندران، ورود خوبی نداشته و در ۲ پاراگراف به نام بردن از برخی اسامی بزرگان موسیقی مازندران، بسنده کرده است. ضمن اینکه برای بخش‌های مختلف موسیقی مازندران، نمونه‌ای عنوان نکرده و فقط به تعاریف در این زمینه پرداخته است. این اثر توسط انتشارات توسعه علوم در ۵۰۰ نسخه و به قیمت ۲۰ هزار تومان در سال ۹۸ منتشر شده است.

more_vert درباره عبدالحسین سپنتا

ادامه مطلب

closeدرباره عبدالحسین سپنتا

عبدالحسین شیرازی مشهور به سپنتا از پیشگامان تولید فیلم و شکل‌گیری صنعت سینما در ایران به شمار می‌آید که در ۱۳۱۲ خورشیدی موفق شد، نخستین فیلم ناطق سینمای ایران با نام دختر لر را به نمایش درآورد تا جایی که برخی مورخان وی را به عنوان پایه‌گذار سینما در ایران لقب داده‌اند.

more_vert 12 راهبرد برای تحقق شعار سال 99 سال جهش تولید

ادامه مطلب

close12 راهبرد برای تحقق شعار سال 99 سال جهش تولید

یکی از نکات محوری در سخن نوروزی رهبر معظم انقلاب، توجه به «جهش تولید» به عنوان یکی از اجزا و عناصر مهم قدرت و قوی شدن ایران اسلامی است که همین بُعد مهم را عنوان شعار سال ۱۳۹۹ قرار داده اند. از این رو اجزای شورای عالی انقلاب فرهنگی باید سیاست های راهبردی و محوری را جهت طرح در این شورا، ستاد نقشه جامع علمی کشور و ستاد هماهنگی مهندسی فرهنگی تدوین و پیشنهاد کنند. دوازده محور مهم به شرح ذیل مورد توجه قرار گرفته است: ۱) جهش اقتصادی در چارچوب نظام معرفتی و ارزشی اسلام۲) تناسب نهادها و ظرفیت ها با ارزش های انقلاب اسلامی۳) تقویت فرهنگ کار متناسب با جهش تولید۴) تغییر الگوواره ها و نظام های حکمرانی منابع تولید در بستر دوفضایی شدن جهان و توجه به جهان مجازی به موازات جهان فیزیکی۵) اصلاح ساختار، نظام دیوان سالاری و نظام تشویق و تقویت نوآوری، با توجه به الگوواره حکمرانی دوفضایی حکمرانی اقتصادی و تولید۶) توجه به تغییر در منطق تولید و بهره وری و بهره مندی از ارزش افزوده تولید دیجیتال (رقومی) متمایل به بی‌نهایت تولید۷) تکیه بر ظرفیت های بومی و منابع و ذخایر ملی طبیعی و انسانی۸) تقویت زیرساخت دانشی تولید مبتنی بر سرمایه انسانی ماهر و خلاق و بهره گیری از منابع انسانی و اجتماعی حوزه علم و فناوری کشور۹) استفاده از ظرفیت مالی و انسانی ایرانیان داخل و خارج از کشور (منبع کردن انبوه جمعیت)۱۰) اصلاح رفتارهای اقتصادی و زندگی واقع بینانه (اصلاح فرهنگ زندگی)۱۱) استفاده بهینه از انرژی، صیانت محیط زیست و پرهیز از اسراف (اصلاح الگوی مصرف)۱۲) جهش به عنوان روند مستمر بر اساس اعلام دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی، این اقدامات با هدف استقرار جامعه اسلامی، تقویت کیفیت زندگی مردم و دست یافتن به تمدن نوین اسلامی صورت می گیرد و سزاوار است که گام های مهم و موثری در سال ۱۳۹۹ برداشته شود.

more_vert سینمای جهان در سالی که گذشت

ادامه مطلب

closeسینمای جهان در سالی که گذشت

سارا آقابابایانسال 1398 خورشیدی در حالی برای سینمادوستان آغاز شد که چنته‌ی خالی اسکار برای چندمین سال پیاپی جای امیدواری چندانی برای سال جدید باقی نگذاشته بود، گمانه‌زنی‌ها از یک خشکسالی دیگر در سینمای جهان حکایت داشت بیم آن می‌رفت که می‌باید به کورسوی بی‌دوام آثار معدود دلخوش بود؛ گویی کار از چاره‌جویی گذشته و عظمت سینما امری ازدست‌رفته است. با وجود منفی‌بافی‌ها در اکران بهاری سینمای جهان، آثار جمع‌وجور و بی‌ادعایی چون تریلر جاسوسی گوین هود اسرار رسمی و ما ساخته‌ی هولناک جردن پیل نوید سال متفاوتی دادند تا اینکه نقطه‌عطف سینمای امسال در کن کلید خورد، در یکی از پرستاره‌ترین فستیوال‌های یک دهه‌ی اخیر، نه‌تنها طلیعه‌ی یک سال متفاوت خودنمایی کرد، بلکه اهمیت و قابلیت جریان‌سازی این جشنواره اعاده شد. این اتفاق زمانی رخ داد که در هیاهوی آثار مهمی چون درد و شکوه وصیت‌نامه‌ی هنری پدرو آلمودوار، بینش فلسفی جدید ترنس مالیک در زندگی پنهان و حضور سرشناسانی چون کوئنین تارانتینو و کن لوچ، ناگهان خبر رسید در میانه‌ی اکران یک فیلم حضار به وجد آمده و ایستاده به تشویق اثر پرداخته‌اند، امری نامعمول و خرق عادت که برای نخستین بار نام فیلم جدید بونگ جون‌هو را بر سر زبان‌ها انداخت؛ انگل فیلمی که تا روز آخر جشنواره‌ی کن بی‌رقیب ماند و نخل طلا را برد. انگل در بستر قصّه‌ای سهل و ممتنع با مضمون جهان‌شمول اختلاف طبقاتی در جامعه‌ی کره جنوبی پیشتاز سرمایه‌داری به‌واسطه الگوی روایی چندلحنی و تلفیق حیرت‌انگیز گستره‌ی ژانرها از طنز گرفته تا تراژدی، هم در حیطه‌ی سینما پیروز شد و در خوانش‌های فرامتن نیز همچون بسیاری از شاهکارهای سینما تفسیر تأییدآمیز چپ منتقد و راست اصلاح‌طلب را یک‌جا به دست آورد. در همین مقطع زمانی، در جناح صنعتی سینما قسمت پایانی مجموعه‌ی انتقام‌جویان تمام رکوردهای فروش را در سراسر جهان درنوردید تا از یک‌سو جذابیت به سرانجام رسیدن پروژه‌ی غول‌آسای مارول و از سوی دیگر شایستگی بدیع انگل در حکم وزش هوای تازه‌ای عام و خاص اهل سینما را به اینکه سینما همچنان نفس می‌کشد، امیدوار ساخت. این روند بالنده در اکران تابستانی و موسم بلاک‌باسترها نیز ادامه داشت، قسمت جدید مردعنکبوتی و بازسازی مبتکرانه‌ی شیرشاه در گونه‌ی انیمیشن و نیمه تابستان آری استر در عرصه‌ی فیلم ترسناک، استانداردها را بالا برد. فیلم پرزرق‌وبرق روزی روزگاری در هالیوود مطابق انتظاری که از هر فیلم تارانتینو می‌رود، حتّی در نامتعارف‌ترین شکلش طرفداران خاص خود را پیدا کرد و به‌رغم اختلاف نظر درباره‌ی کیفیت خود فیلم، برای کسی جای شک نبود که کاراکتر بدلکار مخلوق فیلم در اذهان باقی خواهد ماند؛ کمااینکه برد پیت در رقابت نفس‌گیر و پرمدعی بازیگری مرد مکمّل تا انتهای سال فاتح بلامنازع کلیه‌ی جوایز این رشته شد. در حالی وارد پاییز و فصل اکران آثار موسوم به اسکاری می‌شدیم که شش ماهه‌ی اوّل سال به اندازه‌ی مجموع چند سال قبل آثار بحث‌انگیز در ویترین قرار داده بود. اختصاص شیرطلایی فستیوال ونیز به جوکر آخرین تردیدها در نقش بستن افقی تازه در سینما را برطرف کرد. اثر تیره‌وتار و کم‌خرج تاد فیلیپس و بازی کمال‌گرایانه‌ی خواکین فینیکس در نقش یک دلقک واخورده‌ی جامعه‌ستیز، فراتر از یک اثر معمول ابرقهرمانی اهمّیت پیدا کرد و در حالی که به نحو سرسام‌آوری در گیشه می‌فروخت، در تقارنی معنادار با اعتراضات سیاسی توده‌ی مردم از هنگ‌کنگ تا خاورمیانه، همچون یک نماد اجتماعی پیکارجویانه، کارکردی تحریک‌کننده برای تماشاگرانش پیدا کرد. مشابه جایگاهی که مینی‌سریال چرنوبیل در بهار 1398 به آن نائل آمد تا ضمن استمرار عصر طلایی سریال‌های تلویزیونی، در متن شکاف بی‌سابقه‌ی سیاسی جامعه آمریکا که به کل جهان سرایت کرده بود به یک کنایه‌ی عمیق سیاسی برای احزاب افراطی و مروج پوپولیسم تبدیل شود. نت‌فلیکس سردسته‌ی سرویس‌های استریمینگ که به عنوان یکی از مسبّبان بی‌رمقی سینما در سال‌های اخیر تکفیر می‌شد، امسال در مقام یکی از دست‌اندرکاران بنا شدن سال پربار سینمایی، دل همه را به دست آورد؛ بیش از هر چیز، به این دلیل که با دست‌ودلبازی پروژه‌ی روی‌زمین‌مانده‌ی مرد ایرلندی مارتین اسکورسیزی را راه انداخت. فیلم گنگستری پروپیمانی که هرچند انتقاداتی به آن وارد شد، امّا هیچ سینمادوستی وجود نداشت که از مزین شدن محصولات امسال به نام‌های گران‌سنگی چون رابرت دنیرو و آل پاچینو و صحنه‌ربایی جو پشی به نیکی یاد نکند. نت‌فلیکس همچنین با تولید داستان ازدواج توسط نوآ بامباک این امکان را فراهم کرد تا هواداران درام‌های خانوادگی در این سال غنی، بی‌نصیب نمانند چنانچه در طی این سال دوستداران سینمای مألوف آمریکایی/ هالیوودی با درام شسته‌رفته اتوموبیل‌رانی فورد در برابر فراری و علاقه‌مندان آثار معمّایی و کارآگاهی به‌واسطه‌ی فیلم خوش‌رنگ‌ولعاب چاقوهای آخته (چاقوکشی) و موزیکال‌بازان با راکتمن سیراب شدند. امّا مهم‌ترین سورپرایز امسال در نزد سینه‌فیل‌ها، فیلمسازان جوان و جاه‌طلبی بودند که با فیلم‌های جدیدشان گام بلندی رو به جلو برداشتند؛ کانتمیر بالاگوف با ساخت قددراز حال و هوای درام‌های محزون اروپای شرقی را با ایده‌ی بصری سبز و قرمز رنگ‌آمیزی کرد و فانوس دریایی ساخته‌ی رابرت اگرز (Robert Eggers) که از تک‌تک نماهایش عشق و احاطه به سینما می‌بارید، بلافاصله در فهرست بهترین‌های سال گنجانده شد. همچنین بلندپروازی مایک فلانگان برای ساختن دنباله‌ای بر درخشش کوبریک بعد از چهل سال به دکتر اسلیپ منجر شد که به طور قطع با پایان غافلگیرکننده‌اش سال‌ها به یاد آورده خواهد شد. شاخصه‌ی مهم دیگر فیلم‌های امسال، دستاوردهای تکنیکی بود. در حالی که بی‌ثباتی ناشی از غائله‌ی برگزیت و اختلافات سیاسی طولانی‌مدت در بریتانیا به پیروزی محافظه‌کاران ختم شد، سینمای انگلستان بیش از همیشه محتاج اثری میهن‌پرستانه بود. در این راستا سام مندس 1917 را ساخت که با فرم کارگردانی مرعوب‌کننده‌اش عیش سینمایی امسال را تکمیل کرد، شکّی نیست این فیلم در قامت یکی از ماندگارترین فیلم‌های جنگی با گذر زمان ارزش‌های دامنه‌داری را بروز خواهد داد؛ به عنوان نمونه، نامزدی این فیلم در رشته‌ی تدوین اسکار برای اهل فن بزنگاهی برای پوست انداختن تعاریف بنیادی سینما قلمداد می‌شود. دیگر نوآوری تکنیکی به‌یادماندنی امسال، طراحی و ترکیب بی‌نظیر حاشیه‌ی صوتی الماس‌های تراش‌نخورده بود که انرژی ساطع‌شده‌اش اعصاب بیننده را در راستایی همخوان با محتوای تکان‌دهنده‌ی فیلم برادران سفدی تصرف و منکوب می‌کرد. حضور پرفروغ فیلمسازان زن، همچون سلن سیاما با کارگردانی قاب‌های زیبای درام پررمزوراز پرتره‌ی زنی در آتش و متی دیوپ با ساخت رُمانس چشم‌نواز آغشته با اعجاز بومی آفریقا در آتلانتیک همچون جستار کم‌سابقه‌ی مفهوم مدرن پادسینما توسط جوآنا هاگ در سوغات مکمّل ماراتن امسال فیلم‌ها بود که در پایان سال علاقه‌مندان سینما را به دغدغه‌ی لاینحل ولی شیرین گزینش انتخاب ده فیلم برتر سال مبتلا کرد. در سال موفّقیت و رونق همه جانبه، که نُه فیلم بیش از یک میلیارد دلار فروختند و سینما از لحاظ مضامین روزآمد و بازتاب زمانه به کانون اصلی جنبش‌ها و اعتراضات عمومی تبدیل شد و آثار متعدد اشکال تازه‌ای از بیانگری هنری به ارمغان آوردند، چه کاری سخت تر از تدارک یک لیست قاطع برای انتخاب بهترین‌ها؟